1,7 MW geri kazanılmış ısı, kışın 6.000 evi ısıtabilir veya yazın 20.000 beş dakikalık duş sağlayabilir – bulut altyapısı için ölçeklenebilir, döngüsel bir enerji modeli.
Resmi açılışı Ocak 2025’te yapılan İsviçre’nin Cenevre kentindeki Infomaniak veri merkezi, sürdürülebilir dijital altyapı alanında yeni bir ölçüt oluşturuyor. Bir yerleşim bölgesinde benzersiz bir konuma sahip olan bu yeraltı tesisi – 150 dairelik bir eko-bölgenin altına inşa edilmiştir – manzara üzerinde hiçbir görsel etkiye sahip değildir. Tamamen yerel kaynaklı yenilenebilir enerjiyle çalışan bu tesis, atık ısıyı geri kazanmakta ve tükettiği enerjinin %100’ünü kullanılabilir termal enerjiye dönüştürmektedir.
Bu proje, geleneksel olarak enerji yoğun bir tesisi döngüsel enerji kullanımının aktif bir örneğine dönüştürerek bölgesel enerji dönüşümünde önemli bir adımı işaret etmektedir.
Bir konut mahallesinin 1800 m2 bodrum alanında tam kapasitede yaklaşık 10.000 sunucuyu barındıracak şekilde tasarlanan veri merkezi, Trane® XStream™ RTWF ısı pompaları tarafından sağlanan yüksek performanslı bir atık ısı geri kazanım sistemi ile çalışmaktadır. Bu teknoloji, sunucular, invertörler, havalandırma ve veri merkezi altyapısının diğer unsurları tarafından yayılan düşük sıcaklıktaki ısı enerjisinin geri kazanılması ve yakındaki topluluk için değerli bir kaynağa dönüştürülmesinde önemli bir rol oynamaktadır. Isı pompalarının kullanımı, Infomaniak’ın aksi takdirde boşa harcanacak enerjiyi kullanmasına olanak tanıyarak, geri kazanılan termal enerjiyi şehrin bölgesel ısıtma ağına tedarik etmelerini sağlar; bu da kışın yaklaşık 6.000 Minergie-A evini ısıtmaya veya yazın 20.000 kişi için günlük beş dakikalık duş sağlamaya yeter.
Uygulamada Döngüsel Enerji. Dijital Güç Tüketimini Toplumsal Isıtmaya Dönüştürmek
Sunucular, invertörler, havalandırma ve diğer bileşenler tarafından tüketilen elektriğin tamamı düşük sıcaklıkta ısıya dönüştürülmekte, bu ısı daha sonra Trane ısı pompaları tarafından artırılmakta ve kantonun bölgesel ısıtma ağına enjekte edilerek yıl boyunca binlerce haneye sıcak su sağlamaktadır. Veri merkezi tam kapasite çalıştığında yıllık tahmini 1,7 MW veya 14,9 GWh çıktı üretiyor. Sistem, aksi takdirde kaybedilecek enerjiyi kullanarak yılda 3600 tCO2eq doğal gaz veya 5500 tCO2eq pelet yakılmasını önlemeye yardımcı oluyor. Bu aynı zamanda peletlerin taşınması için yılda 200’den fazla ağır vasıta seferini ortadan kaldırarak araç yakıtının yanmasıyla ilişkili emisyonları ve partikül kirliliğini daha da azaltmaktadır.
Bu proje, veri merkezi ve teknoloji sektöründeki sürdürülebilir enerji uygulamaları için pratik, tekrarlanabilir bir model olarak hizmet vermekte ve bilgi ve iletişim (ICT) altyapısının yerleşim alanlarıyla sorunsuz bir şekilde entegre edilme potansiyelini göstermektedir. Infomaniak , E4S programının bir parçası olarak EPFL, IMD ve Lozan Üniversitesi ile işbirliği içinde açık kaynakta dünyada bir ilk olan bu yeniliğin tüm işleyişini d4project.org web sitesinde belgelemiştir.
Yüksek Performanslı Isı Geri Kazanım Sistemi
Infomaniak‘ın veri merkezi soğutma sistemi geleneksel soğutucular olmadan çalışmakta, bunun yerine geleneksel mekanik soğutma ihtiyacını ortadan kaldıran ve çevresel etkiyi azaltan iki yenilikçi moda dayanmaktadır.
Normal modda, sunucular tarafından üretilen ısı, ısı pompaları tarafından yakalanır ve yükseltilir, ardından bölgesel ısıtma ağına beslenir. Bu işlem sırasında açığa çıkan soğuk, sunucuları soğutmak için kullanılır ve yüksek verimli, döngüsel bir enerji sistemi oluşturur.
Yedekleme modunda, ısı pompaları geçici olarak devre dışı kalırsa (örneğin, ısıtma şebekesi geri kazanılan enerjiyi absorbe edemediğinde), sistem filtrelenmiş dış hava kullanarak doğrudan serbest soğutmaya geçer – aktif soğuk üretimi söz konusu değildir.
Enerji geri kazanım sisteminin merkezinde, sıcaklığı veya geri dönüştürülmüş düşük dereceli sunucu ısısını yazın 45°C’den 67°C’ye ve kışın 85°C’ye kadar yükselten iki adet Trane RTWF ısı pompası bulunmaktadır. Bu sıcaklık aralığının yerel bölgesel ısıtma operatörünün (Cenevre Endüstriyel Hizmetler – SIG) spesifikasyonlarına uygun olması gerekmektedir.
Sahada kurulumdan önce, Trane ısı pompaları Trane’in Charmes, Fransa’daki son teknoloji laboratuvarında zorlu laboratuvar koşullarında test edilmiş ve performans doğrulaması yapılmıştır. Bu test, zorlu çalışma ortamlarında bile tutarlı performans sunma yeteneklerini doğruladı.
Çevresel Entegrasyon ve Geleceğe Hazır Tasarım
Infomaniak veri merkezi tesisi sadece enerji geri kazanımı ve yeniden kullanımını sergilemekle kalmıyor, aynı zamanda veri merkezi verimliliğinin nasıl ölçüldüğü konusunda bir değişimi de teşvik ediyor. Şirket, Güç Kullanım Etkinliğine (PUE) ek olarak, tesis dışında ne kadar enerjinin yeniden kullanıldığını hesaplayan Enerji Yeniden Kullanım Etkinliği (ERE) ve Enerji Yeniden Kullanım Faktörünü (ERF) savunmaktadır.
Infomaniak‘ın kurucusu ve stratejik direktörü Boris Siegenthaler şunu vurguluyor:
“Günümüzde PUE, iklim acil durumu karşısında artık yeterli değildir. Enerjinin ne kadar etkili bir şekilde yeniden kullanıldığına dair daha eksiksiz bir resim sunan ERE ve ERF’yi de dikkate almalıyız; örneğin, yeniden kullanılanla karşılaştırıldığında gerçekte tüketilen enerjiyi değerlendiren ısı tedariki ve bölgesel ısıtma gibi diğer kullanımlar için yeniden kullanılan veri merkezinin toplam enerjisinin payını ölçen ERF. Bu üç gösterge birlikte, dijital altyapıların gerçek enerji verimliliğine ilişkin daha eksiksiz bir resim sunmaktadır.”
Tanınma ve Etki
Cenevre tesisi, fosil yakıtlara bağımlılığı azaltmayı ve yenilenebilir enerji entegrasyonunu artırmayı amaçlayan ulusal ve bölgesel sürdürülebilirlik politikalarıyla uyumludur. Proje, İsviçre Etik Ödülü ve Kanton Sürdürülebilir Kalkınma Ödülü de dahil olmak üzere, iklimin hafifletilmesine ve sorumlu inovasyona yaptığı katkılardan dolayı birçok ödüle layık görülmüştür.
Şu anda %25 kapasiteyle çalışan veri merkezinin 2028 yılına kadar tam operasyonel kapasiteye ulaşması ve en az yirmi yıl boyunca ısı tedarikini sürdürmesi bekleniyor.
Trane’in Enerji Dönüşümündeki Rolü
Trane’in yüksek sıcaklıklı ve yüksek verimli ısı pompası teknolojisi, bu dönüşümün önemli bir sağlayıcısıdır. Cenevre’deki uygulama, enerji yoğun veri merkezi tesislerinin bile temiz, döngüsel enerji sistemlerine nasıl katkıda bulunabileceğini göstermektedir.
Trane Uygulamalı Portföy Müdürü Lauri Salmia şöyle özetliyor:
“Bulut hizmetlerinin katlanarak büyümesiyle birlikte, veri merkezleri tarafından üretilen atık ısı hacmi hızla artıyor. Bu enerji kaybedilmek yerine yeniden kullanılmalıdır. Mevcut teknolojiden yararlanmak, bu tesisleri bölgesel ısıtma ağlarına bağlamak ve termal geri kazanımı göz önünde bulundurarak tasarlamak çok önemlidir. Cenevre’deki Infomaniak tesisi, dünya çapındaki bulut altyapısı gelişmelerini etkileyebilecek bir model ortaya koyarak, performans ve sürdürülebilirliğin el ele gidebileceğini kanıtlıyor.”
Infomaniak Veri Merkezi – Önemli rakamlar
– Toplam alan: 1,800 m2.
– Tam sunucu kapasitesi: yaklaşık 10.000 sunucu (200 x 47U raf).
– Ortalama termal enerji çıkışı: 14,9GWh (1,7MW)
– Ortalama PUE: 1,09 (AB ortalaması: 1,6 ).
– ERE ve ERF: çevrimiçi bakınız
– Isı pompası sistemi: Toplam 3,2 MW kapasiteli 2 x Trane XStream™ RTWF.
– Bağlantılı güneş enerjisi santrali kapasitesi: 130 kWp (364 modül).
